Cuối năm 2025, truyền thông nhà nước đồng loạt đưa tin về sự kiện khởi công và khánh thành 234 siêu dự án với tổng mức đầu tư lên tới 3,4 triệu tỷ đồng. Trong đó có 148 dự án phụ thuộc tới 82% vào vốn tư nhân, tương đương gần 2,79 triệu tỷ đồng.
Tuy nhiên, sau 9 tháng của năm 2026, phần lớn những đại công trình này vẫn dừng lại ở cái gọi là nghi thức “xúc xẻng đất đầu tiên”.
Từ đó đặt ra câu hỏi nghi vấn: Bao nhiêu công trình thực sự vận hành để đóng góp cho nền kinh tế, hay đó chỉ là những con số được vẽ ra để làm đẹp sổ sách báo cáo?
Theo giới chuyên gia kinh tế, thực tế vận hành của thị trường đang phơi bày những nút thắt vĩ mô không thể giải quyết bằng các tuyên bố hay khẩu hiệu.
Thị trường bất động sản đóng băng do lệch pha cung cầu, khiến dòng tiền của khối doanh nghiệp tư nhân hầu như hoàn toàn tê liệt.
Cùng lúc đó, giá vật liệu leo thang và chính sách siết chặt tín dụng đã khiến các nhà thầu không dám tổ chức thi công vì nguy cơ thua lỗ hiện hữu.
Ngay cả dòng “vốn mồi” đầu tư công kỷ lục 1,08 triệu tỷ đồng của Chính phủ tính đến hết tháng 9/2026 cũng mới chỉ giải ngân được khoảng 63% do vướng mắc thủ tục. Khi nguồn vốn nhà nước còn tắc nghẽn, dòng tiền tư nhân lại càng có lý do để án binh bất động.
Với mức tăng trưởng 9 tháng đầu năm 2026 đạt 9,01%, kinh tế Việt Nam buộc phải đạt mức tăng từ 13,9% trong Quý 4/2026 mới có thể cán đích mục tiêu 10% cho cả năm.
Đây là một con số phi thực tế nếu nhìn vào lịch sử 40 năm của nền kinh tế sau đổi mới năm 1986, khi chưa từng có Quý 4 nào vượt quá 9%.
Trong khi đó, chỉ số PMI tháng 9 giảm xuống 51,9 điểm và hơn 172.000 doanh nghiệp đã phải rút lui khỏi thị trường, trực tiếp tạo sức ép lên việc làm và đời sống người lao động.
Việc Chính phủ chạy theo chỉ tiêu tăng trưởng hai chữ số trên giấy sẽ không mang lại sự thịnh vượng bền vững, mà chỉ để lại gánh nặng nợ nần cùng những công trình dở dang cho giai đoạn tiếp theo.
Hồng Lĩnh – Thoibao.de
